Mục lục bài viết

Lộ trình học tiếng Anh THPT cho học sinh mất gốc chi tiết nhất từ A–Z

Giới thiệu

Ở bậc THPT, tiếng Anh không chỉ là một môn học bắt buộc mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến điểm trung bình, xét tốt nghiệp và cơ hội học tập sau này. Tuy nhiên, thực tế cho thấy rất nhiều học sinh THPT đang rơi vào tình trạng mất gốc tiếng Anh nghiêm trọng. Các em không hiểu bài trên lớp, không làm được bài kiểm tra và ngày càng mất tự tin.

Vấn đề không nằm ở khả năng tiếp thu, mà nằm ở việc không có lộ trình học phù hợp cho học sinh mất gốc. Bài viết này sẽ cung cấp lộ trình học tiếng Anh THPT cho học sinh mất gốc chi tiết nhất, chia theo từng giai đoạn rõ ràng, giúp học sinh học lại từ căn bản và cải thiện kết quả học tập một cách bền vững.

Thực trạng học sinh THPT mất gốc tiếng Anh hiện nay

Phần lớn học sinh THPT mất gốc có những biểu hiện sau:

Không nhớ từ vựng cơ bản
Không hiểu cấu trúc câu tiếng Anh
Không phân biệt được các thì
Làm bài trắc nghiệm chủ yếu dựa vào đoán đáp án
Sợ nghe, ngại nói, chán học tiếng Anh

Nguyên nhân chủ yếu là do:

Hổng kiến thức từ cấp THCS nhưng không được học lại
Học để đối phó thi cử, không hiểu bản chất
Bị ép học nâng cao khi chưa có nền tảng

👉 Vì vậy, học sinh THPT mất gốc bắt buộc phải học lại theo lộ trình riêng, không thể học giống học sinh khá – giỏi.

Nguyên tắc xây dựng lộ trình học tiếng Anh THPT cho học sinh mất gốc

Trước khi bắt đầu học lại, học sinh cần nắm rõ 5 nguyên tắc cốt lõi:

Học từ dễ đến khó, tuyệt đối không nhảy cấp
Ưu tiên nền tảng hơn điểm số trước mắt
Học ít nhưng đều đặn mỗi ngày
Học để hiểu và sử dụng, không học thuộc máy móc
Chấp nhận sai và sửa sai liên tục

Cấu trúc mới của đề thi tốt nghiệp THPT

Cấu trúc mới của đề thi tốt nghiệp THPT môn Tiếng Anh được điều chỉnh theo hướng đánh giá năng lực và phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Theo đề tham khảo, cấu trúc đề thi Tiếng Anh THPT Quốc gia từ năm 2025 gồm có 4 dạng bài chính, bao gồm:

Điền từ, cụm từ ngắn
Sắp xếp câu đúng thứ tự
Điền câu hoặc cụm từ dài
Đọc hiểu

Các bạn có thể xem đề tham khảo môn tiếng Anh tốt nghiệp THPT 2025 dưới đây:

Chúng ta cùng tìm hiểu chi tiết hơn về 4 dạng bài trong đề thi THPT Quốc gia môn Tiếng Anh nhé.

Dạng bài 1. Điền từ hoặc cụm từ ngắn

Dạng bài điền từ khá quen thuộc trong cấu trúc đề thi Tiếng Anh THPT Quốc gia, tuy nhiên theo cấu trúc đề thi cập nhật năm 2025 thì thay vì điền từ vào các câu đơn lẻ, thì các bạn học sinh sẽ cần điền từ để hoàn thành một phiếu thông tin nào đó, ví dụ như 1 thông báo hay 1 tin quảng cáo, …

Theo đề thi tham khảo môn tiếng Anh THPT quốc gia 2025, dạng bài này gồm 12 câu hỏi chia với 2 bài đọc:

Đọc và điền đoạn thông báo
Đọc và điền tờ rơi

Với dạng bài này, bạn cần chọn từ/cụm từ còn thiếu để điền vào chỗ trống. Các câu hỏi thường xoay quanh các chủ điểm về từ vựng và ngữ pháp thông dụng trong chương trình Tiếng Anh THPT như: thì của động từ, loại từ (danh tử, tính từ, động từ, giới từ, ..), word form, idioms hay phrasal verbs, …

Để chọn đáp án đúng cho các câu hỏi dạng này, các bạn cần ôn tập theo các chủ điểm ngữ pháp quan trọng và luyện đề.

Dạng bài 2. Sắp xếp câu đúng thứ tự

Đây là dạng bài khá mới được đưa vào đề thi tốt nghiệp THPT Quốc Gia gồm 5 câu hỏi. Với dạng bài này các bạn sẽ cần sắp xếp các câu cho sẵn để tạo thành 1 đoạn văn hoàn chỉnh, đúng logic.

Dạng bài sắp xếp đòi hỏi các bạn học sinh phải có khả năng đọc hiểu tốt, không chỉ dựa vào các dấu hiệu nhận biết thông dụng như các liên tử Firstly, Secondly, … để sắp xếp.

Dạng bài 3. Điền câu hoặc cụm từ dài

Dạng bài tiếp theo cũng yêu cầu bạn điền khuyết để hoàn thành đoạn văn. Tuy nhiên, bạn sẽ cần điền cả câu hoặc một cụm từ dài thì vì những từ đơn lẻ. Dạng bài này sẽ chiếm 5/40 câu hỏi trong cấu trúc đề thi.

Đề bài sẽ cho một đoạn văn với những vị trí bị thiếu 1 vế câu hay cả 1 câu hoàn chỉnh. Nhiệm vụ của bạn là cần phải tìm câu/mệnh đề/cụm từ dài phù hợp với chỗ trống để có một đoạn văn hoàn chỉnh.

Dạng 4. Đọc hiểu

Đây là dạng bài khó và cũng là dạng bài quan trọng nhất trong đề thi THPT Quốc gia môn Tiếng Anh 2025 với 18/40 câu hỏi, chiếm tới gần 1/2 tổng số câu hỏi cũng như tổng điểm bài thi.

18 câu đọc hiểu được chia ra 2 bài đọc: 1 bài 8 câu và 1 bài 10 câu. Các dạng câu hỏi phần đọc hiểu khá đa dạng bao gồm: tìm từ đồng nghĩa, trái nghĩa, gần nghĩa, tìm ý chính, tìm thông tin chi tiết, …

Lộ trình lấy lại gốc tiếng Anh

GIAI ĐOẠN 1: PHÁ MẤT GỐC – LÀM QUEN LẠI TIẾNG ANH (0–1,5 THÁNG)

1. Học lại phát âm – nền tảng quan trọng nhất

Phát âm sai là nguyên nhân khiến:

Nghe không hiểu
Đọc không nhớ từ
Nói không ai hiểu

Học sinh cần:

Ôn lại bảng chữ cái tiếng Anh
Luyện các âm cơ bản
Nghe và nhại lại phát âm chuẩn từng từ

👉 Mục tiêu: nhìn từ – đọc được – nghe nhận ra.

2. Xây dựng lại vốn từ vựng nền tảng

Ở giai đoạn này, tuyệt đối không học từ vựng nâng cao.

Nên học:

Từ vựng sinh hoạt hằng ngày
Chủ đề gia đình, trường học, bạn bè
Từ vựng thường gặp trong chương trình THPT

Cách học đúng:

5–7 từ/ngày
Học kèm phát âm + ví dụ
Ôn lại từ cũ mỗi ngày

3. Làm quen với câu tiếng Anh đơn giản

Học sinh cần sử dụng được:

Câu khẳng định
Câu phủ định
Câu hỏi Yes/No

Ví dụ:

I am a student.
I like English.

👉 Chưa cần phân tích ngữ pháp sâu, chỉ cần hiểu và dùng được.

GIAI ĐOẠN 2: CỦNG CỐ NGỮ PHÁP CỐT LÕI THPT (1,5–3 THÁNG)

4. Học các thì cơ bản theo đúng thứ tự

Học sinh mất gốc THPT cần nắm chắc:

Hiện tại đơn
Quá khứ đơn
Tương lai đơn

Mỗi thì chỉ cần:

Biết dùng khi nào
Biết viết câu
Làm được bài tập cơ bản

5. Học các thành phần câu quan trọng

Bao gồm:

Chủ ngữ – động từ – tân ngữ
Danh từ, động từ, tính từ
Trạng từ thường gặp

👉 Hiểu cấu trúc câu giúp làm bài ngữ pháp dễ hơn rất nhiều.

6. Làm quen các cấu trúc thường xuất hiện trong đề thi THPT

So sánh hơn – so sánh nhất
Câu bị động (mức cơ bản)
Một số liên từ phổ biến

Mục tiêu: làm chắc các câu dễ trong bài kiểm tra.

GIAI ĐOẠN 3: RÈN KỸ NĂNG LÀM BÀI TIẾNG ANH THPT (3–5 THÁNG)

7. Luyện từ vựng theo chủ đề trong đề thi

Giáo dục – trường học
Môi trường – xã hội
Hoạt động hằng ngày

Học theo cụm từ, không học từ rời rạc.

8. Luyện đọc hiểu từ mức rất dễ

Cách luyện đúng:

Đọc đoạn ngắn
Không dịch từng từ
Tập đoán nghĩa theo ngữ cảnh

9. Luyện dạng bài trắc nghiệm trọng tâm

Tập trung:

Chọn đáp án đúng
Điền từ
Tìm lỗi sai (mức độ cơ bản)

👉 Không cần làm hết đề khó, chỉ cần làm chắc phần mình có thể ăn điểm.

10. Luyện viết câu và đoạn ngắn

Bắt đầu từ:

Viết lại câu
Viết đoạn 4–5 câu
Nội dung quen thuộc

GIAI ĐOẠN 4: DUY TRÌ – NÂNG CAO DẦN (SAU 5–6 THÁNG)

11. Kết hợp nghe – nói để tăng phản xạ

Nghe tiếng Anh 10–15 phút/ngày
Nghe chậm, có phụ đề
Tập nói theo mẫu

12. Duy trì thói quen học tiếng Anh mỗi ngày

Lịch học lý tưởng:

10 phút từ vựng
10 phút ngữ pháp
10 phút làm bài hoặc nghe

👉 30 phút/ngày nhưng duy trì liên tục là chìa khóa.

13. Học với giáo viên hoặc khóa học phù hợp khi cần

Nếu học sinh:

Học mãi không tiến bộ
Không biết mình sai ở đâu
Mất động lực

➡ Nên học theo lộ trình dành riêng cho học sinh THPT mất gốc.

Các tài liệu hữu ích cho học sinh mất gốc tiếng Anh

📘 1. Sách và tài liệu nền tảng

Sách ngữ pháp tiếng Anh cơ bản: Ưu tiên sách trình bày đơn giản, nhiều ví dụ minh họa, tập trung vào các thì cơ bản và cấu trúc câu thông dụng.
Sách từ vựng theo chủ đề: Giúp học sinh học từ vựng quen thuộc, dễ áp dụng trong giao tiếp và bài tập trên lớp.
Tài liệu phát âm cơ bản: Bao gồm bảng chữ cái, cách đọc phiên âm và luyện âm chuẩn từ đầu.

📱 2. Ứng dụng học tiếng Anh cho người mất gốc

Duolingo: Phù hợp cho người mới bắt đầu, học từ vựng và câu đơn giản qua trò chơi.
ELSA Speak: Hỗ trợ luyện phát âm và sửa lỗi nói cho người học yếu nền tảng.
Quizlet: Giúp ghi nhớ từ vựng bằng flashcard và bài kiểm tra ngắn.

🎧 3. Website và kênh học miễn phí

BBC Learning English: Nội dung chuẩn, dễ hiểu, có bài nghe chậm cho người mới học.
British Council: Cung cấp bài học từ cơ bản đến nâng cao, phù hợp cho học sinh học lại từ đầu.
Các kênh YouTube dạy tiếng Anh cho người mất gốc với video ngắn, phát âm chậm và giải thích bằng tiếng Việt.

📝 4. Tài liệu hỗ trợ học tập

Vở ghi chép từ vựng cá nhân
Flashcard giấy hoặc điện tử
Bài tập ngữ pháp cơ bản có đáp án

👉 Lưu ý: Học sinh mất gốc không nên dùng quá nhiều tài liệu cùng lúc. Chỉ cần 1–2 nguồn phù hợp, học đều đặn và đúng lộ trình là đủ để cải thiện rõ rệt.

Các lưu ý khi ôn luyện lấy lại gốc tiếng Anh

Khi bắt đầu ôn luyện để lấy lại gốc tiếng Anh, học sinh cần xác định đúng hướng ngay từ đầu để tránh mất thời gian và nhanh đạt hiệu quả.

Thứ nhất, không nên nóng vội hay đặt mục tiêu quá cao trong thời gian ngắn. Người mất gốc cần thời gian để làm quen lại với ngôn ngữ, vì vậy hãy ưu tiên học chắc kiến thức cơ bản trước khi nghĩ đến nâng cao.

Thứ hai, tuyệt đối không học nhảy cấp. Khi chưa nắm vững phát âm, từ vựng và các thì cơ bản, việc học cấu trúc phức tạp sẽ khiến học sinh càng rối và dễ nản.

Thứ ba, duy trì thói quen học đều đặn mỗi ngày. Chỉ cần 20–30 phút/ngày nhưng học liên tục sẽ hiệu quả hơn rất nhiều so với học dồn trong thời gian ngắn.

Thứ tư, kết hợp nhiều kỹ năng nhưng ở mức độ phù hợp. Học sinh nên học song song từ vựng, ngữ pháp và luyện nghe – nói đơn giản để tạo phản xạ tự nhiên.

Thứ năm, không sợ sai và luôn ôn lại kiến thức cũ. Việc mắc lỗi là điều bình thường khi học ngoại ngữ, quan trọng là nhận ra và sửa đúng để tiến bộ bền vững.

Cuối cùng, nên có lộ trình rõ ràng hoặc sự hướng dẫn phù hợp để quá trình lấy lại gốc tiếng Anh diễn ra nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.

Checklist ôn luyện lấy lại gốc tiếng Anh

📌 1. Chuẩn bị trước khi học

☐ Xác định rõ mình đang mất gốc ở mức nào
☐ Chấp nhận học lại từ đầu, không nóng vội
☐ Có lộ trình học từ dễ đến khó

📌 2. Phát âm & nền tảng

☐ Ôn lại bảng chữ cái tiếng Anh
☐ Luyện phát âm từng từ cho đúng
☐ Nghe – nhại lại âm chuẩn mỗi ngày

📌 3. Từ vựng cơ bản

☐ Học từ vựng theo chủ đề quen thuộc
☐ Mỗi ngày học tối đa 5–7 từ
☐ Học từ kèm ví dụ, không học rời rạc
☐ Ôn lại từ cũ trước khi học từ mới

📌 4. Ngữ pháp trọng tâm

☐ Nắm vững thì hiện tại đơn
☐ Hiểu và dùng được thì quá khứ đơn
☐ Biết cách dùng thì tương lai đơn
☐ Đặt được câu tiếng Anh đơn giản

📌 5. Kỹ năng nghe – nói

☐ Nghe tiếng Anh chậm 10–15 phút/ngày
☐ Nghe có phụ đề tiếng Anh
☐ Đọc to và nói theo câu mẫu
☐ Không sợ sai khi nói

📌 6. Thói quen học tập

☐ Học tối thiểu 20–30 phút/ngày
☐ Không học dồn, không nhảy cấp
☐ Không bỏ quá 2 ngày liên tiếp
☐ Ghi chú lại lỗi sai để tránh lặp lại

📌 7. Hỗ trợ khi cần

☐ Sử dụng tài liệu phù hợp cho người mất gốc
☐ Nhờ giáo viên hoặc khóa học khi bị chững

👉 Hoàn thành checklist này = đang đi đúng hướng để lấy lại gốc tiếng Anh.

Kết luận

Học sinh THPT mất gốc tiếng Anh hoàn toàn có thể học lại từ đầu nếu được định hướng đúng và áp dụng lộ trình phù hợp. Việc quan trọng nhất không phải là học thật nhanh hay học thật nhiều, mà là xây dựng lại nền tảng một cách bài bản từ phát âm, từ vựng cơ bản đến các cấu trúc ngữ pháp trọng tâm trong chương trình THPT.

Khi nền tảng đã vững, học sinh sẽ dễ dàng tiếp cận các dạng bài kiểm tra, cải thiện kỹ năng đọc hiểu và nâng cao điểm số trên lớp. Bên cạnh đó, việc duy trì thói quen học tiếng Anh đều đặn mỗi ngày, kết hợp giữa học kiến thức và luyện kỹ năng sẽ giúp quá trình học trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.

Với lộ trình học tiếng Anh THPT được thiết kế từ dễ đến khó, học sinh mất gốc không chỉ lấy lại căn bản mà còn dần hình thành sự tự tin, chủ động trong học tập và sẵn sàng cho các kỳ thi quan trọng phía trước.

Tham khảo thêm tại:

Bộ sách học ngữ pháp tiếng Anh cho người mất gốc

3 NGUYÊN TẮC SINH TỪ – PHƯƠNG PHÁP HỌC LẤY GỐC TIẾNG ANH ĐƠN GIẢN, HIỆU QUẢ TẠI ANH NGỮ SEC